ⓘ Free online encyclopedia. Did you know? page 61



                                               

Elektrooptik modülatör

Elektro-optik modülatör, genellikle lityum niobat veya lityum tantalat maddelerinden yapılır. Amacı ise bu maddelerden geçen elektromanyetik dalgayı kondansatör vazifesi gören maddenin iki tarafına yerlestirilen elektrot vasıtasıyla modüle etmekt ...

                                               

Elektroskop

Iletken bir çubuğun bir ucuna iki yaprakçık, diğer ucuna iletken bir plaka veya küre yerlestirerek, plakanın alt kısmı yaprakçıklarla beraber yalıtkan bir muhafazanın içine alınır. Bu basit bir yapraklı elektroskopu teskil eder. Birkaç voltluk po ...

                                               

Entropi (istatistiksel termodinamik)

Mekaniğin daha önce Rudolf Clausius tarafından tanıtılan entropi fonksiyonu olasılık teorisi kullanılarak istatistiksel entropi olarak yorumlanır. Istatistiksel termodinamik perspektif Avusturyalı fizikçi Ludwig Boltzmanın çalısmaları ile 1870 yı ...

                                               

Esneklik

Esneklik, bir cismin üzerine kuvvet uygulandığında cismin seklinin değismesi; kuvvet kaldırıldığında cismin ilk haline gelmesidir. Örnek olarak yay, sünger, lastik verilebilir. Oyun hamuru, cam macunu gibi cisimler ise esnek değillerdir çünkü kuv ...

                                               

Eylemsizlik kuvveti

Eylemsizlik kuvveti, cisimlere etkiyen kuvvet. Eylemsizlik kuvveti sistemin ivmesiyle zıt yönde olusur. Eylemsizlik kuvveti yoktan var edilemez. Var olan enerjiyi cisim yine kendi halini yani hareketsiz haline dönmek için kendi hareket yönüne zıt ...

                                               

Ferromanyetizma

Ferromanyetik maddeler, bağıl manyetik geçirgenlikleri 1’den çok büyük olan maddelerdir. Sadece demir, nikel ve kobalt oda sıcaklığında ferromanyetiktir. Bunları içeren alasımların çoğu da ferromanyetik davranıs sergiler. Bu maddeler, Curie sıcak ...

                                               

Fizik felsefesi

Fizik felsefesi, modern fiziğin temelinde yatan felsefi soruların, madde ve enerjinin etkilesimini inceleyen felsefe dalıdır. Baslıca soruları, uzam, zaman ve parçacıklar ile ilgilidir. Ayrıca evrenbilim, kuantum mekaniği, istatistiksel mekanik, ...

                                               

Fotonik

Fotonik, bir fiziksel parçacık olan elektronun belirli çerçevedeki uygulama/kullanım alanına elektronik denildiği gibi, yine elektromanyetik radyasyonun partiküler karakter sergilediği için bir parçacık olarak ele alınan kuantumu yani fotonunun b ...

                                               

Franck–Hertz deneyi

Franck-Hertz deneyi tarihsel önemi olan bir fizik deneyidir. Kuantum mekaniğine öncülük eden Bohr-atom-modeli, bu deney tarafından doğrulanmıstır. Alman fizikçiler James Franck ve Gustav Ludwig Hertz, 1914 yılında atomların enerji seviyelerini de ...

                                               

Frekans

Frekans veya titresim sayısı bir olayın birim zaman içinde hangi sıklıkla, kaç defa tekrarlandığının ölçümüdür, matematiksel ifadeyle çarpmaya göre tersi ise periyot olarak adlandırılır.

                                               

Friedmann denklemleri

Friedmann denklemleri, genel görelilik kapsamında homojen ve izotropik modellerde evrenin genislemesini belirleyen denklemler. Evrenin yoğunluğu, yeterince büyük bir hacim göz önüne alınarak ve gözlenen kütle ölçülerek bulunur. Bu kütleyi belirle ...

                                               

G kuvveti

Büyük G harfi ile sembolize edilen kütleçekim sabiti ile karıstırılmamalıdır. g kuvveti, bir kütleye belirli bir durumda etki eden hızlanma. Ingilizce gravitational sözcüğünden gelen g kuvveti adı aslında bir misnomerdir zira kütleçekimini değil ...

                                               

Gama ısını

Gama ısını veya gama ısıması, atom altı parçacıkların etkilesiminden kaynaklanan, belirli bir titresim sayısına sahip elektromanyetik ısınımdır; genelde uzayda gerçeklesen çekirdeksel tepkimelerin sonucunda üretilirler. X Isınlarının ötesindedir. ...

                                               

Gauss yasası

Fizikte Gaussun akı teoremi olarak da bilinen Gauss yasası, elektrik yükünün ortaya çıkan elektrik alanına dağılımına iliskilendiren matematiksel bir yasadır. Söz konusu yüzey küresel yüzey gibi bir hacmi çevreleyen kapalı bir yüzey olabilir. Yas ...

                                               

Gaz desarj lambası

Gaz desarj lambaları yerdes biçimindeki bir gaza elektriksel yük göndererek ısık üretebilen enerji kaynaklarıdır. Gaz desarjının niteliği gazın yoğunluğu ile elektrik akımının sıklığına bağlıdır. Çoğunlukla soy gazlar ve bunların karısımından eld ...

                                               

Genlik kipleme

AM bandı; Halk badı 26.965-27.405, hava bandı ve radyo yayınlarında kullanılan modülasyon türüdür. Girisim oranı FM e göre çok daha fazladır. Modülasyon siddeti arttırıldığında bu oran daha da artar. Eski bir teknik olmasına rağmen kullanımdadır. ...

                                               

Girdap

Bir akıskanın basınç farklılasması sebebiyle bir eksenel merkez etrafında dönmesi hareketine girdap denir. Çevresinde döndüğü eksen düz veya eğri, tek veya çok, bir yerde sabit kalan veya gezici türde görülebilir. Içtiğimiz çayda olduğu gibi akıs ...

                                               

Gram

Gram, bir kütle birimidir. Dünyaca kabul edilen Uluslararası Birim Sisteminde kütle birimi olarak kabul edilen kg ın binde birine Gram denir. C.G.S. Birim Sisteminde temel kütle birimi Gramdır.

                                               

Gravitasyon merkezi

Yer çekimi formülü olan F M 1 M 2 = G M 1 M 2 R 2 {\displaystyle F_{M_{1}M_{2}}=G{\frac {M_{1}M_{2}}{R^{2}}}} ifadesindeki M 1 {\displaystyle M_{1}} kütlesi, gerçekte sahip olduğu her parçası ile M 2 {\displaystyle M_{2}} kütlesine çekim uygular. ...

                                               

Güç (fizik)

Birim zamanda yapılan is miktarı enerji, is yapabilme kabiliyeti, kapasitesi; güç ise, belli bir isi yapmanın hızıdır. Birimi Erg/s veya Newton.metre/saniye=Joule/s dir. Yaygın olan güç birimleri ise, Watt ve beygir gücü dür. Güç ile ilgili bağın ...

                                               

Gürültü

Gürültü, yaygın olarak, istenmeyen ses veya ses kirliliği anlamıyla kullanılır. Elektronik alanında gürültü; pre amplifikatör, televizyon gibi ses veya görüntünün çevrilmesini sağlayan sistemlere etki eden, iletilmek istenen bilgi sinyaline karıs ...

                                               

Hacim

Hacim, bir cismin metafiziksel ortamda kapladığı yer SI birim sisteminde temel hacim birimi m³: metreküptür. Diğer hacim birimleri bundan türetilebilir. Sıvı ve gazların hacim birimleride litredir. Hacim V sembolü ile gösterilir. Maddelerin hacim ...

                                               

Hâl denklemi

Hâl denklemi, fizik ve termodinamikte hal değiskenleri arasındaki bir iliskidir. Daha spesifik olarak hal denklemi belirli fiziksel kosullar altında bir maddenin halini belirten termodinamik bir denklemdir. Maddenin sıcaklık, basınç, hacim ve iç ...

                                               

Havanın yoğunluğu

Havanın yoğunluğu, atmosferdeki birim hacimdeki havanın kütlesi. Yunanca ρ harfi ile sembolize edilir. Hava yoğunluğu basta meteoroloji ve havacılıkta olmak üzere, çesitli bilimsel hesaplamalarda kullanılır. Uluslararası Standart Atmosfer sartlar ...

                                               

Hawking radyasyonu

Hawking radyasyonu veya Hawking ısınımı, Ingiliz fizikçisi Stephen Hawkingin 1975 yılında yayınlanan makalesinde kara deliklerin yayması gerektiğini öne sürdüğü teorik bir radyasyondur. Makalede kara deliklerin parçacık yaydığını ve bu sayede küt ...

                                               

Hooke yasası

Hooke kanunu, bir maddenin bozunumunun, bozunuma sebep olan kuvvetle yaklasık doğru orantılı olduğunu açıklayan kanun. Bu kanuna uyan maddelere lineer elastik maddeler denir. Hooke kanunu 17. yüzyıl Ingiliz fizikçisi Robert Hookeun ardından isiml ...

                                               

Huygens-Fresnel ilkesi

Huygens–Fresnel prensibi Hollandalı fizikçi Christiaan Huygens ve Fransız fizikçi Augustin-Jean Fresneldan adını alan dalga yayılımı ile ilgili konuda geçerli ilkedir. Isığı dalga olarak tanımlayan Huygens, dalganın ulastığı her noktanın yeni bir ...

                                               

Islanma

Islanma, bir sıvının katı bir yüzey ile temas kurabilme becerisidir. Islanma bu ikisi bir araya geldiğinde olusan moleküller arası etkilesmeden kaynaklanır. Islanma derecesi ahezif ve kohezif kuvvetler arasındaki dengeyle belirlenir. Islanma iki ...

                                               

Infrason

Infrason ya da düsük frekanslı ses, insan kulağının "normal" isitme sınırı olan 20 Hzden düsük frekanslı seslerdir. Sesin frekansı düstükçe isitme zorlasır, dolayısıyla insanların infrasonu algılayabilmeleri için ses basıncının yeteri kadar yükse ...

                                               

Ivme

Fizikte ivme, hızın zamana göre türevi olarak tanımlanır. Büyüklüğü uzaklık/zaman 2 olan bir vektörel niceliktir ve cismin hem hızının hem de yönünün siddetlerindeki değisimini gösterir. Ivmeölçer yardımıyla ölçülen ivmenin SI birimi metre/saniye ...

                                               

Iyonosfer

Iyonosfer, atmosferin elektromanyetik dalgaları yansıtacak miktarda iyonların ve serbest elektronların bulunduğu 70 km ile 400 km lik kısmı. Termosferi tamamen kapsarken, mezosfer ve ekzosferin bir kısmını kapsar. Günesten ya da yıldızlararası uz ...

                                               

Izotropik anten

Anten teorisinde izotropik anten, anten yönlendiriciliği ve kazancı hesaplanırken referans alınan ve pratikte olmayan 3-boyutta her yöne esit ısıma yaptığı kabul edilen antendir. En çok kullanılan yarım dalga dipolde maksimum alan siddeti izotrop ...

                                               

Joseph Taylor

Joseph Hooton Taylor Jr., Amerikalı astrofizikçi. Kütleçekim çalısmaları için olanaklar yaratan bir bulus olan yeni bir tür pulsarı kesfettiği için Russell Alan Hulse ile birlikte 1993 yılında Nobel Fizik Ödülü almıstır.

                                               

Kanat profili

Kanat profili veya aerofoil ; kanat, pervane, dümen, yelken gibi bir akıskan içinde hareket eden nesnelerin 2 boyutlu kesiti. Hava, su gibi herhangi bir akıskan içinde hareket eden tasıta en uygun tasıma/sürükleme oranını vermek için dizayn edilm ...

                                               

Kara deliklerde tamamlayıcılık ilkesi

Kara deliklerde tamamlayıcılık ilkesi kuantum kütleçekiminde kara deliklerin Hawking ısınımı sayesinde buharlasmalarının kuantum mekaniğiyle uyumlu olabileceğini gösterir. Su üç ilkenin birbiriyle tutarlı olduğu gösterilerek ilkenin arzu ettiği s ...

                                               

Kavitasyon

Kavitasyon, bir sıvı içinde buhar kabarcıklarının olusumu ve bunların ani olarak patlaması ile olusan fiziksel olayın ve bu olayın bitisik malzemede olusturduğu hasarın adıdır. Örnek olarak gemi pervanelerinde, santifrüj pompaların çarklarında ve ...

                                               

Kayıp enerji

Deneysel parçacık fiziğinde kayıp enerji, varlığı enerjinin ve momentumun korunum yasalarıyla bilinen fakat parçacık dedektöründe saptanamayan enerji demektir. Kayıp enerji; elektromanyetik veya güçlü kuvvetlerle etkilesime girmeyen, bu yüzden de ...

                                               

Kaynama

Kaynama, sıvının buhar basıncının dıs basınca esit olduğunda, sıvının her yerinden gaz kabarcıklarının çıkması. Saf maddelerin sabit atmosfer basıncı altında kaynama noktası sabittir. Kaynama süresi boyunca maddenin sıcaklığı değismez. Sıvı bir m ...

                                               

Kemilüminesans

Kemilüminesans ya da kimyasal ısıldama, madde içinde gerçeklesen kimyasal reaksiyon sonucu çok az miktarda ısıl ısıma ve ısık ısıması durumudur. Kimya da pek çok uygulaması görülür. Gündelik hayatta ise en çok yanma reaksiyonları sonucu gözlemlen ...

                                               

Kendiliğinden simetri kırılması

Kendiliğinden simetri kırılması bir sistemin uyarılmıs durumda sahip olduğu simetrisinin taban durumunda ortadan kalkmasına verilen addır. Simetri kırılması bir sistemin durumunun hareket yasalarına hükmeden simetri prensiplerine göre asimetrik o ...

                                               

Kırınım

Kırınım ya da difraksiyon, ısık, ses ve radyoelektrik dalgaların karsılastığı bâzı engelleri dolanarak geçmesi anlamında kullanılan terimdir. Dalgaların küçük aralıklardan yarıklardan, engellerden veya keskin kenarlı yerlerden geçisi ile olusur. ...

                                               

Kinetik enerji

Sabit bir F kuvveti altında, doğrusal bir yolda x kadar yol alan bir cisim düsünelim. x yolunun sonunda cismin sahip olduğu enerji, F kuvvetinin yaptığı ise esittir. Yani E = F x {\displaystyle E=Fx} Newtonun ikinci kanununa göre bir cisme etkiye ...

                                               

Kiralite (fizik)

Ayna örtüsmezliği bir cismin aynadaki yansımasıyla birebir aynı olmaması durumudur. Fizikteki temel parçacıkların spinleri bu duruma örnek teskil ederler ve bu spinler bu parçacığın sağ elli veya sol elli olarak tanımlanmasına olanak sağlarlar. E ...

                                               

Kritik nokta (termodinamik)

Kritik nokta, termodinamikte bir faz denge eğrisinin son noktasıdır. En belirgin örnek, sıvı-buhar kritik noktası, basınç-sıcaklık eğrisinin bir bitis noktası olup, burada sıvı ve onun buharı bir arada bulunulabilen kosulları belirtir. Daha yükse ...

                                               

Kuantum sekil dinamiği

Kuantum Sekil Dinamiği yeni çalısılan bir arastırma konusudur. Hedefi sekillerin kuantum mekaniğini, sekil dinamiği arkaplanında kuantum alanları ve sekil dinamiğinin kuantizasyonunu anlamaktır.

                                               

Kuantum teli

Yoğun madde fiziğinde kuvantum teli, kuantum etkilerinin elektrik iletkenliğini etkilediği tele verilen addır. Klasik fizikteki direnç formulü bu telin direncini ölçmede kullanılamaz. Onun yerine değistirilimis elektronların toplam enerjileri hes ...

                                               

Kütle çekimsel zaman genislemesi

Kütleçekimsel zaman genislemesi, bir cismin kütleçekimi alanına girdiğinde bosluktaki birinin onu daha yavas görmesidir. Mesela, bir kisi boslukta bir kisi ise bir kara deliğin çekim alanına kapılmıs olup kara deliğin çekim alanındaki kisi için g ...

                                               

Kütle-enerji esdeğerliği

E = mc 2, fizikte kütle-enerji esdeğerliği nin temel formülüdür. Bu formül, enerji ile kütle arasında iliski kurar. Bu formülde bosluktaki vakumlanmıs ortam ısık hızının karesi, kilogram basına ne kadar nükleer enerji düstüğünü belirtir. Formülü ...

                                               

Larmor formülü

Elektrodinamikte Larmor formülü, ivmelenen ve göreli olmayan noktasal bir yükün yaydığı toplan gücü ifade eder. Ilk kez fizikçi Joseph Larmor tarafından 1897de türetilen formül, ısık hızından çok daha küçük hızlar için P = 2 3 q 2 a 2 4 π ε 0 c 3 ...

                                               

Makroskobik ölçüm

Makroskobik ölçüm cisimlerin ve islemlerin gözlemlenebilir ve ölçülebilir olmasını sağlayan uzunluk ölçümüdür. Makroskobik ölçüm bizim algıladığımız dünyaya iliskin ölçümleri ifade ederken, makroskobik ölçümün tersi ise mikroskobik ölçüm gözle gö ...

Free and no ads
no need to download or install

Pino - logical board game which is based on tactics and strategy. In general this is a remix of chess, checkers and corners. The game develops imagination, concentration, teaches how to solve tasks, plan their own actions and of course to think logically. It does not matter how much pieces you have, the main thing is how they are placement!

online intellectual game →